Hoefbevangenheid: Oorzaken en wat te doen

0
377
Hoefbevangenheid: Oorzaken en wat te doen. Röntgenfoto van de hoef
Röntgenfoto Edigit 2020 © DigiShots

Hoefbevangenheid, je hoort het regelmatig mensen zeggen. Vooral rond de periode dat de paarden weer (meer) op de weide komen. Maar wat is hoefbevangenheid precies, hoe kan je paard het krijgen, hoe voorkom je het en het allerbelangrijkste wat kun je er tegen doen?

Wat is hoefbevangenheid?

Allereerst is het belangrijk om te weten wat hoefbevangenheid precies is. Bij hoefbevangenheid ontstaat er een ontsteking tussen de hoefwand en het hoefbeen. De verbinding verzwakt en het hoefbeen in de hoef kan gaan verzakken of zelfs kantelen. Bij een acute hoefbevangenheid loopt het paard kreupel, ‘staat hij op eieren’ of wil hij helemaal niet meer lopen. De ziekte kan bij chronische gevallen worden herkend aan de kenmerkende ringen op de hoefwand.

Symptomen

De eerste lichte symptomen zijn: stijfjes en stram bewegen, warme hoeven, soms een verdikte en pijnlijke kroonrand en de punt van de straal van de hoef is gevoelig.

Zodra de hoefbevangenheid erger wordt zal het paard zijn voeten om de beurt willen ontlasten. De belasting is dan ook om en om. Bij heftige pijn zal het paard zijn voorbenen zo neerzetten dat ze het minst belast worden. De achterbenen zet het paard ver onder het lichaam en de voorbenen worden juist meer naar voren geplaatst. Dit is het meest duidelijke symptoom van hoefbevangenheid, zeker wanneer het al in een verder stadium is.

Bij acute hoefbevangenheid zal het paard wegens pijn ook verhoging krijgen, hij zal zweten en een verhoogde hartslag krijgen. In ernstige gevallen ligt het paard veel en kan het soms niet meer staan.

Oorzaken

Wat nou precies de oorzaak van hoefbevangenheid is, dat is nog vrij onduidelijk. Het is wel zeker dat verschillende factoren een rol spelen hierbij. Vaak is te zeggen dat hoefbevangenheid ontstaat door een andere onderliggende aandoening. De factoren die een oorzaak vormen zijn op te delen in drie hoofdgroepen.

De eerste is: een ziekte die ergens anders in het lichaam zit. Bijvoorbeeld doordat de nageboorte na een bevalling niet heeft losgelaten of een ontsteking aan de dikke darm. Door de aanwezige bacteriën vormen gifstoffen die via de bloedbaan naar de hoef toe gaan. Hierdoor ontstaat er verandering in de doorbloeding van de hoef en ontstaat hoefbevangenheid.

Als tweede kan de voet overbelast zijn. Door langdurig op een verharde weg lopen kan overbelasting in de voorbenen ontstaan. Maar ook wanneer het paard één been minder belast, waardoor het gewicht op het andere been rust, dan   kan overbelasting ontstaan. De bloedvoorziening wordt dichtgedrukt en dat zorgt voor het losscheuren van de verbinding tussen de hoornschoen en het onderliggende hoefbeen.

En het derde is de verstoring van de hormoonbalans. Dat de hormoonhuishouding niet meer in balans is kan komen door opname van bepaalde medicijnen of doordat het dier een andere ziekte heeft die voor de verstoring in de hormonen zorgt.

Cushing of metabole syndroom

Uit onderzoek blijkt zelfs dat dit de grootste oorzaak van hoefbevangenheid is. Tenminste 50% van de paarden en pony’s met hoefbevangenheid heeft ook Cushing of het metabole syndroom (diabetes bij mensen). De exacte reden waarom deze dieren last krijgen van hoefbevangenheid is nog niet bekend, maar de verstoorde suikerhuishouding een speelt daarbij mogelijk een rol.

Röntgenfoto

De dierenarts stelt de diagnose van hoefbevangenheid aan de hand van die verschijnselen. Om meer inzicht te krijgen in de stand van het hoefbeen binnen de hoornschoen kan de dierenarts een  röntgenfoto maken.

Behandeling

Er moet direct actie ondernomen worden als je paard lijdt aan de ernstige acute vorm, die is heel erg pijnlijk. Een dierenarts moet dan altijd gebeld worden omdat de gevolgen groot kunnen zijn. Ook bij de chronische vorm is het belangrijk dat de hoefbevangenheid gestopt wordt. Met medicatie kan de ontsteking verminderen. Daarnaast moet de oorzaak van de hoefbevangenheid achterhaald en behandeld worden.

In een zeer ernstig geval kan het ‘zakken en kantelen’ van het hoefbeen ervoor zorgen dat het hoefbeen aan de onderzijde van de hoef door de zool naar buiten komt. Deze complicatie zorgt ervoor dat er geen andere optie is dan het paard te laten inslapen.

Wat kun je zelf doen?

Voorkomen is natuurlijk beter dan genezen. Stop met het voeren van krachtvoer. Zet je paard niet te lang in een ‘vette wei’; heeft je paard al verschijnselen van hoefbevangenheid zet je paard dan in een paddock en niet meer op gras. Arm hooi is dan het beste voor je paard. Bij overgewicht van je paard is het noodzakelijk om samen met de dierenarts een gezond afvalplan te bedenken.

Bij acute hoefbevangenheid is het belangrijk dat je niet met je paard gaat lopen. Dit doet veel pijn en kan er voor zorgen dat de verbinding tussen het hoefbeen en de hoefwand verder loslaat. Wat je wel mag doen is het koelen van de voeten. Spoel ze af of pak ze in een nat verband, dat je elk uur weer nat kan maken. Verkoeling bevordert de bloedvoorziening.

Door de pijnlijke voeten is het prettig voor een paard om te liggen. Zorg dat dit mogelijk is en dat je paard de ruimte heeft.

De smid kan ook een rol spelen bij de verlichting van de pijn. Hij kan zorgen voor ondersteuning van de voet, waardoor er minder druk van de buigpezen op het hoefbeen komt te staan.

Tekst: Isa Vorkink voor Cap Magazine, overname zonder bronvermelding én toestemming via redactie@capmagazine.eu is niet toegestaan.

Bron: Diergeneeskunde.nl

LAAT EEN REACTIE ACHTER